Ścięgno Achillesa

Co to jest?

Ścięgno piętowe, zwane także ścięgnem Achillesa, jest zlokalizowane z tyłu kończyny dolnej. Jest ono najmocniejszym i najgrubszym ścięgnem ludzkiego organizmu o przekroju 1cm2. U dorosłego człowieka ma ono średnio długość ok 15 cm. Łączy mięśnie łydki z kością piętową i działając na staw skokowy umożliwia zgięcie grzbietowe i podeszwowe stopy.
Ścięgno może przyjąć obciążenie 3,9 razy większe niż masa ciała podczas chodzenia i 7,7 razy większe niż masa ciała podczas biegu.


Dlaczego ścięgno ACHILLESA?

Achilles jako dziecko został zanurzony przez matkę - boginkę morską - nimfę Tetydę, w wodach Styksu. Ciało jego miało być dzięki temu nieśmiertlene i odporne na wszelkie ciosy. Niestety pięta, za którą trzymała go matka w czasie kąpieli, nie została zanurzona i stała się jego najsłabszym punktem. Według jednej z wersji mitu, Achilles zginął podczas wojny trojańskiej ugodzony w piętę zatrutą strzałą Parysa.
ścięgno Achillesa u dorosłego człowieka

ścięgno Achillesa u dorosłego człowieka

Budowa i funkcje.

Ścięgno Achillesa składa się z włókien końcowych mięśni: brzuchatego łydki i płaszczkowatego (tworzących mięsień trójgłowy łydki) i łączy te mięśnie z guzem kości piętowej.

Ta misterna konstrukcja pozwala nam stawać na palcach, zginać stopy (unosić je i opuszczać) podczas stawiania każdego kroku. By spełnić swoje zadanie, ścięgno musi być odpowiednio sztywne, czyli odporne na działanie dużych sił rozciągających, a także wystarczająco elastyczne, by nie ulec deformacji.

Elastyczność ścięgna Achillesa stanowi ważną cechę. Magazynowanie i uwalnianie energii sprężystej przez ścięgno poprawia wydajność i ekonomię ruchu.

Sztywność

Jest ważną właściwością wszystkich ścięgien, zdefiniowaną jako odporność ścięgien na zwiększenie długości. Sztywność ma znaczący wpływ na transmisję siły, siłę mięśni oraz pochłanianie i uwalnianie energii podczas poruszania się, a co za tym idzie: na optymalizację kosztów energetycznych - czyli ruchu.

Mniejsza sztywność ścięgna skutkuje większym jego wydłużaniem i większym magazynowaniem energii sprężystej, jednak nadmierne wydłużenie ścięgna prowadzi do jego częściowego lub całkowitego zerwania.

U dzieci ze stopami końsko-szpotawymi sytuacja jest odwrotna. Ścięgno Achillesa ma większą sztywność, która powoduje jego skracanie i minimalną elastyczność. To właśnie zbyt krótkie i sztywne ścięgno Achillesa jest odpowiedzialne za ciągnięcie pięty do góry - czyli ustawienie końskie.

Tenotomia ścięgna Achillesa (przecięcie lub nacięcie ścięgna) jest najmniej inwazyjnym zabiegiem wydłużającym ścięgno Achillesa. Zabieg ten wykonywany jest u większości dzieci z SKS i dzięki niemu stopa uzyskuje pełną funkcjonalność.